chơ vơ
Định nghĩa
- Tính từ:
- Trơ trọi, lẻ loi, cô độc: Dùng để miêu tả một người, một vật hoặc một nơi chốn đứng một mình, tách biệt, không có gì che chở hoặc bao bọc xung quanh, gây cảm giác cô đơn, hiu quạnh.
- Không có chỗ dựa, không nơi nương tựa: Thường dùng để diễn tả cảm giác hoặc tình cảnh của một người khi cảm thấy lạc lõng, cô độc, thiếu sự hỗ trợ hoặc kết nối.
Ví dụ sử dụng
- Tính từ:
- Ngọn hải đăng đứng chơ vơ giữa biển khơi. (Ngọn hải đăng đứng trơ trọi giữa biển khơi.)
- Sau khi gia đình ly tán, ông ấy sống một mình chơ vơ trong căn nhà cũ. (Sau khi gia đình ly tán, ông ấy sống một mình lẻ loi trong căn nhà cũ.)
- Đứa trẻ lạc đường đứng khóc chơ vơ ở góc phố. (Đứa trẻ lạc đường đứng khóc cô độc ở góc phố.)
Các cách sử dụng nâng cao
"Cảm thấy chơ vơ": Diễn tả trạng thái tâm lý cô đơn, lạc lõng, không có điểm tựa tinh thần.
- Lần đầu xa nhà, cô ấy cảm thấy vô cùng chơ vơ nơi đất khách. (Lần đầu xa nhà, cô ấy cảm thấy vô cùng lạc lõng nơi đất khách.)
"Chơ vơ như chiếc lá": Thành ngữ so sánh, nhấn mạnh sự cô độc, bé nhỏ, bấp bênh trước cuộc đời.
- Sau cơn bão cuộc đời, giờ đây bà như chiếc lá chơ vơ. (Sau cơn bão cuộc đời, giờ đây bà cô độc, bấp bênh như một chiếc lá.)
Biến thể và từ gần giống
- Chơ với (phương ngữ, ít dùng): Có nghĩa tương tự "chơ vơ".
- Lơ vơ (tính từ): Có nghĩa gần giống, diễn tả sự không có mục đích rõ ràng, lang thang, nhưng nhấn mạnh vào trạng thái hơn là vị trí. Ví dụ:
Từ đồng nghĩa
- Cô độc: Một mình, không có ai bên cạnh.
- Trơ trọi: Đứng một mình, lộ ra, không có gì che chắn.
- Lẻ loi: Đơn chiếc, không có đôi có cặp.
- Hiu quạnh: Vắng vẻ, gợi cảm giác buồn bã, cô đơn (thường cho nơi chốn).
Từ trái nghĩa
- Đông đúc: Có nhiều người, nhộn nhịp.
- Quây quần: Tụ tập đông đủ, sum vầy bên nhau.
- Được bao bọc: Được che chở, bảo vệ xung quanh.
Thành ngữ liên quan
- Chơ vơ như cây giữa đồng: Nhấn mạnh sự đơn độc, dễ bị tổn thương, không có chỗ dựa, giống như một cái cây đứng một mình giữa cánh đồng rộng.
- Mồ côi từ nhỏ, cậu bé lớn lên chơ vơ như cây giữa đồng. (Mồ côi từ nhỏ, cậu bé lớn lên trong sự cô độc, không nơi nương tựa.)